Een verstoorde werkrelatie kan je behoorlijk uit balans brengen. Wat ooit begon als een fijne samenwerking, verandert langzaam in iets ongemakkelijks. Misschien voel je je genegeerd, buitengesloten of zelfs onder druk gezet. De sfeer op werk is gespannen en je merkt dat je niet meer jezelf kunt zijn. Je slaapt slechter, piekert veel en vraagt je af: hoe lang hou ik dit nog vol?

Bij Mijn Ontslagexpert spreken we regelmatig mensen in dit soort situaties. Vaak speelt er al langer een conflict of botsing van karakters. Soms sluimert het, soms is het een directe breuk in vertrouwen. En steeds vaker leidt het uiteindelijk tot ontslag. Wat zijn dan je rechten? En waar moet je op letten als je werkgever ‘in goed overleg’ uit elkaar wil?

Wanneer is er sprake van een verstoorde arbeidsrelatie?

Een verstoorde arbeidsverhouding ontstaat wanneer de samenwerking tussen jou en je werkgever of collega’s zodanig is beschadigd dat normaal zakelijk contact niet meer mogelijk is. Dit kan gaan om:

• Een vertrouwensbreuk met je leidinggevende (verticale verstoring)
• Aanhoudende spanningen of conflicten met collega’s (horizontale verstoring)
• Een structureel verschil van inzicht over de manier van werken

Een eenmalig incident is meestal onvoldoende. De verstoring moet ernstig en duurzaam zijn. Bovendien moet je werkgever aantonen dat hij geprobeerd heeft de situatie te verbeteren. Denk aan functioneringsgesprekken, coaching of zelfs mediation. Pas als die pogingen niets opleveren en herplaatsing in een andere functie niet mogelijk is, mag ontslag overwogen worden.

Mediation: verplicht of niet?

Mediation wordt vaak ingezet bij een (dreigend) conflict. Een onafhankelijke mediator probeert beide partijen weer met elkaar in gesprek te brengen. Soms leidt dit tot herstel van de werkrelatie, maar vaak resulteert het in afspraken over een vertrekregeling. Die worden dan vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst (VSO).

Mediation is in principe vrijwillig, maar weigeren zonder goede reden kan tegen je werken. Een rechter kan dat zien als niet-coöperatief gedrag. Ook werkgevers kunnen in de problemen komen als ze mediation weigeren: het ontslagverzoek kan dan worden afgewezen of er kan een hogere ontslagvergoeding worden toegekend.

Herplaatsing: moet dat ook bij een conflict?

Ja. Je werkgever is verplicht om te onderzoeken of je binnen de organisatie herplaatst kunt worden. Alleen bij kleinere organisaties of bij een ernstig conflict is herplaatsing vaak niet reëel. De rechter kijkt naar de grootte van het bedrijf en wie er verantwoordelijk is voor de verstoring. Als blijkt dat jij grotendeels geen schuld treft, ligt herplaatsing juist meer voor de hand.

Hoe verloopt het ontslag?

Er zijn twee routes:

1. Via een vaststellingsovereenkomst (VSO): De meest gekozen weg. Je werkgever stelt voor om ‘in goed overleg’ uit elkaar te gaan. Jij kunt dan onderhandelen over de voorwaarden, zoals je ontslagvergoeding, einddatum, vrijstelling van werk en concurrentiebeding. In de praktijk zien we vaak dat werkgevers bij deze route kiezen voor een neutrale reden van ontslag, zoals een “verschil van inzicht”. Deze term is juridisch minder beladen en wordt vaak gebruikt om verdere escalatie te voorkomen en het WW-recht veilig te stellen. Maar inhoudelijk gaat het dan meestal om een situatie waarin sprake is van een (dreigend) verstoorde arbeidsrelatie.
2. Via de rechter (UWV is niet bevoegd bij deze grond): Als jullie er samen niet uitkomen, kan de werkgever de kantonrechter vragen om de arbeidsovereenkomst te ontbinden op de zogeheten g-grond (verstoorde arbeidsrelatie).

In beide gevallen is het cruciaal dat je je goed laat adviseren, want de impact op je inkomen, toekomst en WW-rechten is groot.

Transitievergoeding en billijke vergoeding

Bij ontslag via de rechter heb je meestal recht op een transitievergoeding, tenzij je ernstig verwijtbaar hebt gehandeld. Denk aan agressief gedrag, intimidatie of structurele sabotage. Dan kun je je vergoeding verliezen.

Is juist de werkgever degene die het conflict heeft laten escaleren, bijvoorbeeld door jou te negeren, weg te pesten of bewust buiten te sluiten? Dan kun je bovenop de transitievergoeding ook een billijke vergoeding krijgen. Dit is een extra vergoeding die de rechter toekent als de werkgever ernstig verwijtbaar heeft gehandeld.

Kom je in aanmerking voor een WW-uitkering?

In vrijwel alle gevallen kun je na ontslag wegens een verstoorde arbeidsrelatie gewoon een WW-uitkering aanvragen, zolang je voldoet aan de voorwaarden. Alleen als je zelf ontslag neemt of als het ontslag op staande voet plaatsvindt door jouw toedoen, kan dat gevolgen hebben voor je WW-rechten.

Let op: bij een vaststellingsovereenkomst is het belangrijk dat de juiste formuleringen worden gebruikt om je WW-recht veilig te stellen. Laat je VSO daarom altijd controleren door een arbeidsrechtjurist.

Laat je niet onder druk zetten

We horen vaak dat werkgevers proberen om werknemers over te halen om snel een vaststellingsovereenkomst te tekenen. Laat je niet opjagen. Jij hebt rechten en vaak veel meer onderhandelingsruimte dan je denkt. Zeker als jij niet de oorzaak bent van de verstoring.

Laat jouw situatie vrijblijvend beoordelen. Bij Mijn Ontslagexpert onderhandelen we dagelijks voor werknemers in soortgelijke situaties. Wij zorgen dat jij krijgt waar je recht op hebt, zowel juridisch als financieel.

Gratis check van jouw ontslagvoorstel

Word je ontslagen vanwege een verstoorde arbeidsrelatie? Mijn Ontslagexpert staat jou graag bij. Laat jouw ontslagvoorstel geheel kosteloos en vrijblijvend checken via www.mijnontslagexpert.nl/gratis-ontslagcheck. Wij zijn gevestigd in De Meern (gemeente Utrecht) en helpen werknemers uit Utrecht, Leidsche Rijn, Vleuten, Terwijde, Maarssen en de rest van Nederland.